ਲੋਕਪਾਲ ਅਤੇ ਲੋਕਆਯੁਕਤ (Lokpal and Lokayukta MCQ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ 50 ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਹੁ-ਚੋਣ ਪ੍ਰਸ਼ਨ (MCQs)

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 1963 ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਾਨੂੰਨਦਾਨ ਡਾ. ਐਲ. ਐਮ. ਸਿੰਘਵੀ (L.M. Singhvi) ਨੇ ‘ਲੋਕਪਾਲ’ ਅਤੇ ‘ਲੋਕਆਯੁਕਤ’ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1809 ਵਿੱਚ ਸਵੀਡਨ ਵਿੱਚ ‘ਓਮਬੁਡਸਮੈਨ’ (ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੋਕਪਾਲ) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
Explanation:ਲੋਕਪਾਲ ਜਨ ਸੇਵਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ।The Lokpal investigates corruption complaints against public servants.

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
व्याख्या:The Lokpal holds office up to the age of 70 years.लोकपाल 70 वर्ष की आयु तक अपने पद पर रह सकता है।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
ਵਿਆਖਿਆ:The tenure is 5 years or until attaining the age of 70 years, whichever is earlier.
ਕਾਰਜਕਾਲ 5 ਸਾਲ ਜਾਂ 70 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ (ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਵੇ) ਤੱਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
baki sabh theek hai ese tran rakhna pr dite gae mcq convert nahi ho rahe.

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
ਯੂ.ਕੇ. ਵਿੱਚ 1967 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਅਧੀਨ ਓਮਬੁਡਸਮੈਨ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ‘ਪਾਰਲੀਮੈਂਟਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਫਾਰ ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ’ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
ਲੋਕਪਾਲ ਅਤੇ ਲੋਕਾਯੁਕਤ ਐਕਟ, 2013 ਅਧੀਨ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕਪਾਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
ਵਿਆਖਿਆ:
The Lokpal was established under the Lokpal and Lokayuktas Act, 2013.
ਲੋਕਪਾਲ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਲੋਕਪਾਲ ਅਤੇ ਲੋਕਾਯੁਕਤ ਐਕਟ, 2013 ਅਧੀਨ ਕੀਤੀ ਗਈ।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
व्याख्या:
The Lokpal was established under the Lokpal and Lokayuktas Act, 2013.
लोकपाल की स्थापना लोकपाल और लोकायुक्त अधिनियम, 2013 के तहत की गई।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
व्याख्या / ਵਿਆਖਿਆ
English: Justice Pinaki Chandra Ghose became the first Lokpal of India in 2019.
हिन्दी: न्यायमूर्ति पिनाकी चंद्र घोष वर्ष 2019 में भारत के प्रथम लोकपाल बने।
ਪੰਜਾਬੀ: ਜਸਟਿਸ ਪਿਨਾਕੀ ਚੰਦਰ ਘੋਸ਼ 2019 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਲੋਕਪਾਲ ਬਣੇ।

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
Explanation:
ਲੋਕਪਾਲ ਜਨ ਸੇਵਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦਾ ਹੈ।
The Lokpal investigates corruption complaints against public servants.

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਜਾਂ ਮੈਂਬਰ 5 ਸਾਲ ਦੀ ਮਿਆਦ ਜਾਂ 70 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ (ਜੋ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੋਵੇ) ਤੱਕ ਅਹੁਦੇ ‘ਤੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ 1971 ਵਿੱਚ ਲੋਕਆਯੁਕਤ ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਰਾਜ ਸੀ (ਹਾਲਾਂਕਿ ਓਡੀਸ਼ਾ ਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਐਕਟ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ ਪਰ ਲਾਗੂ 1983 ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ)।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਓਡੀਸ਼ਾ ਨੇ 1970 ਵਿੱਚ ਐਕਟ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ 1983 ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਹੋਇਆ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ 1971 ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕਰਕੇ ਤੁਰੰਤ ਲਾਗੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਆਯੁਕਤ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਰਾਜਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਮੁੱਖ ਜੱਜ ਅਤੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਦੇ ਨੇਤਾ ਨਾਲ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰਾ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਬੰਧਾਂ, ਸੁਰੱਖਿਆ, ਜਨਤਕ ਵਿਵਸਥਾ, ਪਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਅੰਤਰਿਕਸ਼ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਛੋਟ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਖਰਚੇ, ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਤਨਖਾਹਾਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਚਿਤ ਫੰਡ ‘ਤੇ ਭਾਰਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਅਤੇ ਭੱਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁੱਖ ਜੱਜ (Chief Justice of India) ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
—
📄 Governance 101-150 MCQs NOTES – ₹499.00 Original price was: ₹499.00.₹99.00Current price is: ₹99.00.
Instant digital PDF file download and access material.Business & Productivity Software
DOWNLOAD PDF FILE – CLICK HERE

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਬਾਕੀ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਅਤੇ ਭੱਤੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਜੱਜ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਝੂਠੀਆਂ ਅਤੇ ਤੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ 1 ਸਾਲ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਅਤੇ 1 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੇ ਜ਼ੁਰਮਾਨੇ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਅਜਿਹੇ ਕਿਸੇ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਜਾਂਚ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਜੋ ਘਟਨਾ ਵਾਪਰਨ ਦੀ ਮਿਤੀ ਤੋਂ 7 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਦਰਜ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਦਫਤਰ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਕਰਨਾਟਕ ਲੋਕਆਯੁਕਤ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਕੋਲ ਸੁਤੰਤਰ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ (ਜਾਂਚ ਵਿੰਗ) ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** 2011 ਵਿੱਚ ਅੰਨਾ ਹਜ਼ਾਰੇ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਜਨ ਲੋਕਪਾਲ ਬਿਲ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਦੇਸ਼-ਵਿਆਪੀ ਅੰਦੋਲਨ ਚਲਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ, ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਗਰੁੱਪ A, B, C, D ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਧਿਕਾਰੀ/ਕਰਮਚਾਰੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਲੋਕਪਾਲ ਚੋਣ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਲੋਕਪਾਲ ਕੋਲ ‘ਸਿਵਲ ਪ੍ਰੋਸੀਜਰ ਕੋਡ, 1908’ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਸਿਵਲ ਅਦਾਲਤ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਸੌਂਪੇ ਗਏ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ CBI ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਤਬਾਦਲਾ ਵੀ ਲੋਕਪਾਲ ਦੀ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਆਯੁਕਤ ਆਪਣੀ ਸਾਲਾਨਾ ਰਿਪੋਰਟ ਰਾਜਪਾਲ ਨੂੰ ਸੌਂਪਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਰਾਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੇ ਸਦਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਰਿਪੋਰਟ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਐਕਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਦੇ 365 ਦਿਨਾਂ (1 ਸਾਲ) ਦੇ ਅੰਦਰ-ਅੰਦਰ ਹਰੇਕ ਰਾਜ ਨੂੰ ਲੋਕਆਯੁਕਤ
ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਨੀ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸੀ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੰਮੂ-ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰਾ ਲੋਕਆਯੁਕਤ ਐਕਟ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੈ (ਉੱਥੇ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਗਤ ਢਾਂਚਾ ਹੈ)।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਜਾਂ ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮੁੱਖ ਜੱਜ/ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦਾ ਜੱਜ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਨੀਤੀਆਂ ਦਾ 25 ਸਾਲਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਨੁਭਵ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਵੇ।Teaching & Classroom Resources
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰਤ ਲੋਗੋ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਿਸ਼ਰਾ ਦੁਆਰਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦਾ ਮਾਟੋ ਈਸ਼ੋਪਨਿਸ਼ਦ ਤੋਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ “ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇ ਧਨ ਦਾ ਲਾਲਚ ਨਾ ਕਰੋ”।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 100 ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਦਸਤਖਤਾਂ ਵਾਲੀ ਪਟੀਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਪਾਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 5 ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਹ ਕੋਈ ਵੀ ਸਰਕਾਰੀ ਅਹੁਦਾ ਜਾਂ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਲੜ ਸਕਦੇ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ‘ਲੋਕਪਾਲ ਐਕਟ 2013’ ਅਧੀਨ ਲੋਕਪਾਲ ਕੋਲ ‘Suo-Motu’ (ਆਪਣੇ ਆਪ ਸੰਗਿਆਨ ਲੈਣ) ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ; ਇਸ ਕੋਲ ਲਿਖਤੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਆਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਮੁੱਢਲੀ ਜਾਂਚ 60 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਰਨ ਦੱਸ ਕੇ 30 ਦਿਨ ਹੋਰ ਵਧਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ‘ਪੰਜਾਬ ਲੋਕਪਾਲ ਐਕਟ’ 1996 ਵਿੱਚ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ CVC ਅਤੇ CBI ਹੀ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸਨ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਵਿੱਚ 1974 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ‘Independent Commission Against Corruption’ (ICAC) ਵਿਸ਼ਵ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸਫਲ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵਿਰੋਧੀ ਮਾਡਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ ਅਜੇ ਮਾਨਿਕਰਾਓ ਖਾਨਵਿਲਕਰ (A.M. Khanwilkar) ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਲੋਕਪਾਲ ਚੇਅਰਮੈਨ ਹਨ (ਫਰਵਰੀ 2024 ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ)।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਲੋਕਪਾਲ ਐਕਟ ਅਧੀਨ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੰਪਤੀ ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਜ਼ਬਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਕੇਸਾਂ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਿਪਟਾਰੇ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਦਾਲਤਾਂ (Special Courts) ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ 1 ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕੇਸ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
—

💡 ਵਿਆਖਿਆ (Explanation):
** ਯੂ.ਕੇ. ਵਿੱਚ 1967 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਅਧੀਨ ਓਮਬੁਡਸਮੈਨ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ‘ਪਾਰਲੀਮੈਂਟਰੀ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਫਾਰ ਐਡਮਿਨਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ’ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
es tran vakh vakh AI mcq format support bnao an also plain text mcq v. please expaind all fuctionlity and features for enteractive quizs
🔒 RELATED MOST IMPORTANT STUDY MATERIAL Premium Articles AND PDF FILES:
Governance 101-150 MCQs NOTES
ਸਿੰਧੂ ਘਾਟੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।